Κυριακή, 20 Απριλίου 2014 17:10

Μικρές στιγμές - τεύχος 185, Απρ. 2014

Μια κριτική ματιά για το Πάσχα στο χωριό μας από έναν επισκέπτη

 

 

- Τι να κάνω να έρθω το Πάσχα στο χωριό σας; Δεν υπάρχει καμιά κατανυκτική ατμόσφαιρα. Όλη την ώρα καφενείο και ταβέρνα είστε. Κι αν σηκωθείτε να πάτε ένα βράδυ ως την εκκλησία, αυτό αποτελεί μια μικρή παρένθεση για να συνεχίσετε μετά τα ίδια, μου ’λεγε κάποιος που πέρασε 2-3 χρονιές ως φιλοξενούμενος το Πάσχα στο χωριό μας.

- Ε, καλά μην κρίνεις και συ από μια παρέα ανθρώπων. Η δικιά μου παρέα -είναι αλήθεια- ότι έτσι κάνει. Αλλά δεν είναι όλο το χωριό έτσι. Υπάρχουν άνθρωποι που παρακολουθούν το θρησκευτικό τελετουργικό με περισσότερη θέρμη απ’ ότι εμείς, του δικαιολογήθηκα.

- Μην επιμένεις, μου λέει, δεν «το έχετε» ως χωριό το Πάσχα. Μπορεί να δημιουργείτε ωραία καλοκαιρινή κατάσταση, μπορεί ένα, οποιοδήποτε σαββατοκύριακο του χρόνου να πάει μια παρέα ξένων στο χωριό σας και να περάσει καλά, μπορεί να είστε φιλόξενοι ως χωριό, αλλά τις μέρες του Πάσχα δεν υπάρχει κανένα ιδιαίτερο χρώμα. Καμιά κατάνυξη…

- Στοπ, του λέω, γιατί εδώ μπαίνεις σε βαθιά νερά και χρειάζεται προσοχή και εντιμότητα με την ψυχή και τα συναισθήματά μας. Για να νιώσει κανείς την κατάνυξη, αυτή την ψυχική ανάταση που λες, χρειάζεται να έχει βαθιά ριζωμένη μέσα του τη μεταφυσική ερμηνεία του κόσμου. Εγώ ερμηνεύω τον κόσμο ανθρωποκεντρικά. Επομένως, κατάνυξη δεν μπορώ να νιώσω. Σεβασμό ναι, μπορώ να επιδείξω.

- Δεν το σέβεστε όμως ως χωριό. Θα σου πω ένα απλό παράδειγμα από το τελευταίο Πάσχα που πέρασα στο χωριό σας. Πήγαμε στη Φτέρη, (αλλά και στους άλλους οικισμούς που έτυχε να δω, τα ίδια γίνονται). Ήταν δώδεκα παρά κάτι, ο παπάς είχε βγει έξω κι είχε αρχίσει να διαβάζει το Ευαγγέλιο και κάποια αυτοκίνητα που έρχονταν ακόμα προσπαθούσαν να παρκάρουν μέσα στην πλατεία. Δώδεκα και δέκα, είχαν ήδη αρχίσει κάποιοι να προσπαθούν να ξεπαρκάρουν μέσα από την πλατεία, λες και θα χανόταν ο κόσμος να περιμένουν λίγη ώρα ακόμα, ώσπου να φύγει ο κόσμος. Αυτό για μένα είναι έλλειψη στοιχειώδους σεβασμού.

- Σ’ αυτό έχεις απόλυτο δίκιο, του λέω, κι εμένα μ’ ενοχλεί. Αλλά αυτό δεν έχει σχέση με το θρησκευτικό συναίσθημα. Είναι έλλειψη στοιχειώδους παιδείας. Σε κάποια πράγματα είμαστε Ελληναράδες του κερατά. Αλλά έχουμε και τα ελαφρυντικά μας. Δεν υπάρχει ένα σημείο αναφοράς, μια κεντρική εκκλησία του χωριού, όπου να συγκεντρωνόμαστε κάθε χρόνο όλο το χωριό. Αναγκαστικά περιφερόμαστε από οικισμό σε οικισμό με τα αυτοκίνητα. Αλλά, ειδικά σε κάποιους οικισμούς, π.χ.στο Κρυονέρι και στα Πολίτσαινα κι εγώ νομίζω ότι δε θα ’πρεπε να ανεβαίνουν καθόλου αυτοκίνητα στην εκκλησία, γιατί είναι μικρός ο χώρος. Θα έπρεπε να κλείνουμε μ’ ένα σχοινί την πρόσβαση. Άντε να κάνουμε μια εξαίρεση για κάποιον πολύ ηλικιωμένο. Για τους άλλους έπρεπε να απαγορεύουμε τα αυτοκίνητα στην πλατεία.

- Υπάρχουν κι άλλα που μπορείτε να κάνετε για να δώσετε ένα κάποιο χρώμα σ’ αυτές τις μέρες , αλλά ξεκινήστε με κάποια, πολύ στοιχειώδη. Ξέρεις, ένας επισκέπτης που πάει σ’ ένα μικρό χωριό σαν το δικό σας, έχει στο νου του να περάσει ένα Πάσχα, το οποίο να έχει να του προσφέρει και κάποια γραφικότητα. Κι αυτό το χωριό σας δεν του το προσφέρει. Ενώ έχετε ένα καταπληκτικό ανοιξιάτικο πακέτο, ένα σημαντικό πλεονέκτημα που σας το χαρίζει απλόχερα η φύση, πλην όμως δεν το αξιοποιείτε κατάλληλα. Δείτε το πιο σοβαρά, όσοι ενδιαφέρεστε να αναπτυχθεί το χωριό σας και να προσελκύσει επισκέπτες. Μπορεί να έχει ενδιαφέρον κι από αυτή τη σκοπιά.

- Ομολογώ ότι δεν είχα σκεφτεί ποτέ αυτή την τουριστική διάσταση, του θέματος. Για μένα, συνέχισα, Πάσχα στο χωριό σημαίνει πρωτίστως ανοιξιάτικες διακοπές, αηδόνια , ανθισμένες κουτσουπιές και μπουμπούκια στα δέντρα. Μετά ακολουθούν οι παρέες με ό,τι αυτό συνεπάγεται. Το τελετουργικό της εκκλησίας, ανεξαρτήτως οικισμού που γίνεται, το έχω στο μυαλό μου εδώ και χρόνια, περίπου, όπως το περιέγραψες κι εσύ. Για να θυμηθώ κάτι διαφορετικό, πρέπει να πάω δεκαετίες πίσω, στα τέλη της δεκαετίας του 60, που πήγαινα σχολείο.

- Είχατε κάποια ιδιαίτερα έθιμα τότε, που τα εγκαταλείψατε;

- Ιδιαίτερα έθιμα δεν είχαμε ποτέ. Ακόμα και το κατσίκι ή το αρνί στη σούβλα ήρθε μαζικά στο χωριό μας προς το τέλος της δεκαετίας του 70. Μέχρι τότε, οι περισσότερες οικογένειες, έψηναν κάτι κρεατικό στη γάστρα. Ανάσταση τότε γίνονταν, «κρέναμε», στις 3.00΄ το πρωί. Κοιμόμασταν αποβραδίς για να ξυπνήσουμε και να πάμε στην εκκλησία με τα πόδια. Αν ήταν η λειτουργία σε πιο μακρινό οικισμό, αυτό συνεπαγόταν μια ολόκληρη πορεία, αλλά τότε αυτά τα πράγματα μας φαινόταν παιχνιδάκι. Θυμάμαι εκείνες τις πορείες από το Κρυονέρι στους Ναζαίους ή τη Φτέρη. Κόσμος πολύς να βαδίζει, άλλοι πιο μπροστά άλλοι πιο πίσω, με τα κεριά στο χέρι. Ο παπάς δεν έλεγε Ανάσταση, εάν δεν μαζευόταν όλοι οι χωριανοί στην εκκλησία. Ρώταγε πρώτα, αν περιμένουμε κάποιον ακόμα. Επίσης θυμάμαι το αυγό που είχα στην τσέπη. Η μάνα μου, τότε, μας νήστευε για 40 μέρες. Εγώ που, μικρός, ήμουνα πολύ μίζερος με το φαγητό, περίμενα με λαχτάρα το Πάσχα για να φάω αυγά και γάλα που μου άρεσαν. Αυτά όμως ανήκουν σε μια άλλη εποχή που πέρασε και δεν επαναλαμβάνεται.

- Γιατί δε δοκιμάζετε και τώρα να αφήσετε τα αυτοκίνητα και να πάτε σ’ ένα κοντινό οικισμό με τα πόδια;

- Το δοκιμάσαμε από το Κρυονέρι παλιότερα με μια παρέα και πήγαμε μια φορά στους Ναζαίους και μια στα Πολίτσαινα. Για διάφορους λόγους όμως, αυτό δε συγκίνησε ιδιαίτερα και δεν το επαναλάβαμε.

- Τέλος πάντων, σου είπα ότι πρέπει κάτι να κάνετε για να αποκτήσουν ένα ιδιαίτερο χρώμα αυτές οι μέρες. Άμα θέλετε, μπορείτε να σκεφτείτε κι όλο κάτι θα βρείτε να κάνετε. Αλλά για να σε δω, θα γράψεις μια επικριτική ματιά για το χωριό σου ή μόνο για παινέματα ξέρετε να γράφετε;

- Αυτό τουλάχιστον είναι εύκολο. Μπορώ να το κάνω…

 

Το είπα και το ’κανα. Μετέφερα, σχεδόν αυτούσιο, το διάλογό μας

  • Του Κώστα Σαλαγιάνη: του Κώστα Σαλαγιάννη

Ο νερόμυλος του Κρυονερίου

Ο νερόμυλος του Κρυονερίου

Ο Νερόμυλος δημιουργήθηκε το 2000 απο τον...

"Το ζεύκι"

Παρουσίαση ταβέρνας "Το ζεύκι" στον Βαθύκαμπο Άρτας    

Άραχθος Χαγιάτι

Άραχθος Χαγιάτι

Το Ξενοδοχείο ''Άραχθος Χαγιάτι'' βρίσκεται στην Φτέρη...

Οινοποιείο Κώστα Βασιλείου

Οινοποιείο Κώστα Βασιλείου

Επισκεφθήκαμε το οινοποιείο του Κώστα Βασιλείου στον...

Καφενείο πλατείας Ναζαίων Κώστα Καλιακάτ…

Καφενείο πλατείας Ναζαίων Κώστα Καλιακάτσου

Τις Απόκριες επισκεφτήκαμε και εμείς το καφενείο...

kalesma